CHASYDZI WŁODAWSCY


     Chasydyzm (od hebr.chasid-pobożny) to ruch religijny zapoczątkowany w XVIII w., którego celem była odnowa religijności wyznawców judaizmu. Uformował się na terenie Podola pod wpływem m.in. kabały, ludowej tradycji Żydów Rzeczypospolitej i elementów  słowiańskiej kultury ludowej i folkloru. Twórcą i pierwszym przywódcą ruchu był  Izrael ben Eliezer nazywany Baal Szem Tow „Pan Dobrego Imienia”. 

     Instytucjonalne podstawy chasydzi zyskali wraz z przyjęciem cadylizmu-  koncepcji głoszącej, że ten kto najbardziej adoruje Najwyższego staje się cadykiem (sprawiedliwym) i jest łącznikiem między Bogiem a  wierzącymi.

     Chasydyzm nie wykształcił jednolitej doktryny a nauki i praktyki poszczególnych cadyków były odmienne. Były jednak pewne cechy wspólne np. stosowanie praktyk ekstatycznych, podkreślanie roli entuzjazmu ( widoczne w modlitwie, śpiewie i tańcu), zatarcie granic między sferą świecką i religijną, przekonanie o istniejących w świecie „świętych odblaskach”, które pobożność uwalnia ze „skorupy zła”, aby wróciły do boskiego źródła. Powierzona Żydom misja uwalniania tych odblasków miała przybliżyć nadejście Mesjasza, co jest ostatecznym celem ziemskiej historii.Hasłem wszystkich chasydów było „Służcie Bogu z radością i miłością”. Dużą wagę przywiązywali chasydzi do muzyki, dzięki czemu rozwinęła się żydowska muzyka ludowa, wykonywana przez kapele zwane klezmerskimi.Cadycy osiedlali się gł. w małych miasteczkach, gdzie skupiali wokół siebie uczniów, ich siedziby stawały się znanymi ośrodkami pielgrzymowymi.Godność cadyka była dziedziczona. Miejscem codziennej adoracji Najwyższego przez chasydów były „izby” zwane sztibl oraz skromne bożnice tzw. klojzy.
      W XIX /XX w  grupy chasydzkie działały w wielu miejscowościach Galicji, Królestwa Polskiego, Podola i Wołynia a także na Węgrzech, w Rumunii, na Litwie. W Europie Zachodniej wpływy chasydyzmu były niewielkie.
 Dziś na świecie mieszka niewielu chasydów ( przedstawicieli judaizmu ortodoksyjnego) przetrwali tylko ci, którzy uciekli przed Holocaustem do USA i Palestyny (dziś Izrael ). Tam też znajdują się największe ich skupiska. Reprezentują one ważniejsze dynastie chasydzkie. Bardzo znani są m. in. chasydzi bracławscy, lubowiccy, satmerscy.
     W Polsce spotkać można chasydów tylko podczas ich pielgrzymek  do oheli (grobów) cadyków, w takim m.in. miejscowościach jak: Leżajsk, Góra Kalwaria, Łańcut, Bobowa, Nowy Sącz.
     Miejscem szczególnym w Izraelu jest dzielnica Mea Shearim w Jerozolimie, zamieszkała przez wszystkie ważniejsze grupy chasydzkie. Atmosferę tego miejsca możemy obejrzeć na prezentowanych zdjęciach autorstwa Marka Bema.


  

[ 1 ] [ 2 ]